PL EN
 
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Wprowadzenie:
Padaczka to przewlekła choroba neurologiczna o dynamicznym przebiegu. Narzuca ograniczenia codziennego życia, które mogą negatywnie wpływać na akceptację choroby, a tym samym na jakość życia osób nią dotkniętych. Niemożność pogodzenia się z trudną sytuacją wywołuje dyskomfort psychiczny i obniżenie poczucia własnej wartości. Akceptacja choroby wpływa pozytywnie na proces leczenia oraz podnosi ocenę jakości życia. Celem pracy była ocena poziomu akceptacji choroby i jej związku z jakością życia pacjentów z padaczką.

Materiał i metody:
W pracy zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem autorskiego formularza ankiety oraz standaryzowanych kwestionariuszy: Skali akceptacji choroby (Acceptance of Illness Scale – AIS) i kwestionariusza oceny jakości życia SF-36 (36-Item Short Form Health Survey). Uzyskane dane opracowano z użyciem arkusza kalkulacyjnego MS Excel oraz oprogramowania statystycznego JASP. Zebrane informacje zobrazowano za pomocą tabel i ryciny.

Wyniki:
Większość badanych miała trudności z przystosowaniem się do ograniczeń narzuconych przez chorobę. Pacjenci, którzy zaakceptowali chorobę, wykazywali wyższy poziom jakości życia niż pacjenci, którzy jej nie akceptowali. Wraz ze wzrostem częstości występowania napadów zmniejszała się akceptacja choroby i pogarszała jakość życia ankietowanych. Akceptacja choroby i jakość życia ankietowanych nie zmieniały się istotnie wraz z wydłużającym się czasem trwania choroby.

Wnioski:
Akceptacja choroby jest jednym z najważniejszych elementów przystosowania pacjenta do życia z przewlekłą lub nieuleczalną chorobą. Na jej poziom w badanej grupie wpływały wykształcenie i częstotliwość napadów, natomiast nie miały na nią wpływu płeć ani posiadanie rodziny. Akceptacja choroby wykazywała silny związek z jakością życia.
REFERENCJE (36)
1.
Adamkiewicz B., Głąbiński A., Klimek A. Neurologia dla studentów wydziału pielęgniarstwa. Wolters Kluwer Polska. Kraków 2010.
 
2.
Fisher R.S., Acevedo C., Arzimanoglou A., Bogacz A., Cross J.H., Elger C.E., Engel J. Jr i wsp. ILAE official report: a practical clinical definition of epilepsy. Epilepsia 2014; 55(4): 475–482, doi: 10.1111/epi.12550.
 
3.
Fisher R.S., Cross J.H., French J.A., Higurashi N., Hirsch E., Jansen F.E. i wsp. Operational classification of seizure types by the International League Against Epilepsy: Position Paper of the ILAE Commission for Classification and Terminology. Epilepsia 2017; 58(4): 522–530, doi: 10.1111/epi.13670.
 
4.
Sperling M.R. New definition and classifications of epilepsy among highlights of the American Epilepsy Society annual meeting. US Neurology 2017; 13(1): 13–15, doi: 10.17925/USN.2017.13.01.13.
 
5.
Pimentel J., Tojal R., Morgado J. Epilepsy and physical exercise. Seizure 2015; 25: 87–94, doi: 10.1016/j.seizure.2014.09.015.
 
6.
Pitkänen A., Ekolle Ndode-Ekane X., Lapinlampi N., Puhakka N. Epilepsy biomarkers - Toward etiology and pathology specificity. Neurobiol. Dis. 2019; 123: 42–58, doi: 10.1016/j.nbd.2018.05.007.
 
7.
Beghi E. The epidemiology of epilepsy. Neuroepidemiology 2020; 54(2): 185–191, doi: 10.1159/000503831.
 
8.
Wytyczne resuscytacji 2021. J. Andres [red.]. Polska Rada Resuscytacji. Kraków 2022.
 
9.
Padaczka: etiologia. J. Jędrzejczak, M. Mazurkiewicz-Bełdzińska [red.]. Wyd. Lekarskie PZWL. Warszawa 2018.
 
10.
Werz M.A., Pita I.L. Zespoły padaczkowe. J. Jędrzejczak [red. wyd. pol.]. Edra Urban & Partner. Wrocław 2013.
 
11.
Padaczka u kobiet. J. Jędrzejczak, B. Majkowska-Zwolińska [red.]. Edra Urban & Partner. Wrocław 2013.
 
12.
Mojs E., Gajewska E., Głowacka M.D., Samborski W. Występowanie zaburzeń poznawczych i emocji w padaczce i ich implikacje dla terapii. Roczniki Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie 2007; 53(3): 82–87.
 
13.
Thompson P.J., Corcoran R. Everyday memory failures in people with epilepsy. Epilepsia 1992; 33(Suppl 6): S18–20.
 
14.
Olejniczak D., Kowalczyk J., Staniszewska A. Funkcjonowanie społeczne chorych na padaczkę. J. Educ. Health Sport 2016; 6(1): 118–128, doi: 10.5281/zenodo.44833.
 
15.
Witt J.A., Helmstaedter C. How can we overcome neuropsychological adverse effects of antiepileptic drugs? Expert Opin. Pharmacother. 2017; 18(6): 551–554, doi: 10.1080/14656566.2017.1309025.
 
16.
International Bureau for Epilepsy – IBE [online] https://www.ibe-epilepsy.org/ [dostęp: 04.05.2024 r.].
 
17.
Saha R., Mohapatra S., Kar S.K., Tekkalaki B., Anand K.S. Causative factors and phenomenology of depression in epilepsy – a review. Int. J. Epilepsy 2017; 4(1): 70–78, doi: 10.1016/j.ijep.2017.01.001.
 
18.
Girzelska J. Jakość życia a wsparcie społeczne osób cierpiących na padaczkę. Wyd. Innovatio Press. Lublin 2019.
 
19.
Juczyński Z. NPPPZ – Narzędzia Pomiaru w Promocji i Psychologii Zdrowia. Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Warszawa 2012.
 
20.
Juczyński Z. Zmaganie się z nieuleczalną chorobą – mobilizacja osobistych potencjałów zdrowia. Sztuka Leczenia 2016; 1: 19–29.
 
21.
What quality of life? The WHOQOL Group. World Health Organization Quality of Life Assessment. World Health Forum 1996; 17(4): 354–356, https://iris.who.int/bitstream....
 
22.
Kłak A., Mińko M., Siwczyńska D. Metody kwestionariuszowe badania jakości życia. Probl. Hig. Epidemiol. 2012; 93(4): 632–638.
 
23.
Pulsipher D.T., Seidenberg M., Jones J., Hermann B. Quality of life and comorbid medical and psychiatric conditions in temporal lobe epilepsy. Epilepsy Behav. 2006; 9(3): 510–514, doi: 10.1016/j.yebeh.2006.07.014.
 
24.
Baker G.A., Hargis E., Hsih M.M., Mounfield H., Arzimanoglou A., Glauser T. i wsp. Perceived impact of epilepsy in teenagers and young adults: an international survey. Epilepsy Behav. 2008; 12(3): 395–401, doi: 10.1016/j.yebeh.2007.11.001.
 
25.
International Bureau for Epilepsy. IBE Epilepsy and Cognitive Function Survey: summary of results [pdf]. Prepared by Chandler Chicco Agency / Data analysis carried out by Digitab. Heemstede, Netherlands; 2004, https://www.ibeepilepsy.org/do....
 
26.
Jacoby A., Snape D., Baker G.A. Czynniki determinujące jakość życia chorych na padaczkę. Neurol. Dypl. 2010; 5(5): 45–61.
 
27.
Jensen R., Dam M. Public attitudes toward epilepsy in Denmark. Epilepsia 1992; 33(3): 459–463, doi: 10.1111/j.1528-1157.1992.tb01691.x.
 
28.
Staniszewska A., Sobiecki M., Duda-Zalewska A., Religioni U., Juszczyk G., Tatara T. i wsp. Aktywność zawodowa chorych na padaczkę. Med. Pracy 2015; 66(3): 343–350, doi: 10.13075/mp.5893.00051.
 
29.
Rosińczuk-Tonderys J., Calkosiński I., Uchmanowicz I., Hulisz K. Problemy codziennego funkcjonowania chorych na padaczkę. Nursing Problems / Problemy Pielęgniarstwa 2010; 18(4): 371–378.
 
30.
Kupcewicz E., Abramowicz A. Wpływ wybranych czynników socjodemograficznych na stopień akceptacji choroby i poziom satysfakcji z życia u pacjentów leczonych z powodu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc. Hygeia Public Health 2015; 50(1): 142–148.
 
31.
Sawicka K., Wieczorek A., Łuczyk R., Wawryniuk A., Prasał M. Ocena wybranych aspektów jakości życia w grupie pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. J. Educ. Health Sport 2016; 6(11): 161–178, doi: 10.5281/zenodo.164945.
 
32.
Król J., Szcześniak M., Koziarska D., Rzepa T. Akceptacja choroby i postrzeganie czasu u osób leczonych immunomodulacyjnie z rzutowo-remisyjną postacią stwardnienia rozsianego (SM-RR). Psychiatr. Pol. 2015; 49(5): 911–920, doi: 10.12740/PP/38740.
 
33.
Tedrus G.M.A.S., Crepaldi C.R., de Almeida Fischer B. Quality of life perception in patients with epilepsy for a period of 4 years. Epilepsy Behav. 2020; 111: 107318, doi: 10.1016/j.yebeh.2020.107318.
 
34.
Honari B., Homam S.M., Nabipour M., Mostafavian Z., Farajpour A., Sahbaie N. Epilepsy and quality of life in Iranian epileptic patients. J. Patient Rep. Outcomes 2021; 5(1): 16, doi: 10.1186/s41687-021-00292-3.
 
35.
Bujan Kovač A., Petelin Gadže Ž., Tudor K.I., Nanković S., Šulentić V., Poljaković Z. i wsp. Quality of life in patients with epilepsy – single centre experience. Acta Clin. Croat. 2021; 60(Suppl 3): 16–24, doi: 10.20471/acc.2021.60.s3.02.
 
36.
Strzelczyk A., Aledo-Serrano A., Coppola A., Didelot A., Bates E., Sainz-Fuertes R. i wsp. The impact of epilepsy on quality of life: Findings from a European survey. Epilepsy Behav. 2023; 142: 109179, doi: 10.1016/j.yebeh.2023.109179.
 
eISSN:1734-025X
Journals System - logo
Scroll to top